YENİ Parti Genel Başkan Yardımcısı Utku Çakırözer, ifade ve basın özgürlüğüne yönelik son iki ayda yaşanan ihlalleri ortaya koyan raporunu kamuoyuyla paylaştı.
Çakırözer, iktidarın gazetecileri tutuklayarak, ev hapsi vererek, haber sitelerini ve sosyal medya hesaplarını erişime kapatarak toplumun haber alma hakkını engellediğini vurguladı.
Çakırözer, basın özgürlüğü önündeki ihlallerin her geçen gün arttığını ifade ederek, şunları kaydetti:
“AK Parti iktidarı gazetecileri tutuklayarak, ev hapsi vererek, haber sitelerini ve sosyal medya hesaplarını erişime kapatarak toplumun haber alma hakkını gasbediyor. Basın özgürlüğü önündeki ihlalleri her geçen gün büyütüyor. Sansür ve yargı baskısı artık istisna değil, sistematik bir yönetim biçimine dönüşmüş durumda. Asrın vurgunu fon krizinde milleti dolandıranlar değil, açığa çıkaran gazeteciler gözaltına alınıyor, tutuklanıyor. Halkın haber alma hakkı engelleniyor. Basın özgürlüğü demokrasilerin olmazsa olmazıdır. Basın özgür değilse demokrasi de gelmez.”
“GAZETECİLİK ARTIK TUTUKLAMA GEREKÇESİ”
Çakırözer’in kamuoyuyla paylaştığı basın özgürlüğü raporuna göre gazeteciler, adli yılın başladığı eylül ayında en az 50 kez hâkim karşısına çıktı. Ağustos ve eylül aylarında çok sayıda gazeteci gözaltına alınırken gazeteciler hakkında tutuklama ve adli kontrol kararları verildi.
Raporda yer alan bilgilere göre gazeteciler Oya Lale Özan Arslan ve Ali Tarakçı sosyal medya paylaşımları, Tuğba Tekerek ise “Ailem Güvende” operasyonu kapsamında tutuklandı. Gazeteciler Selahattin Günday ve Fatih Ergin de eski MİT görevlisi Kaşif Kozinoğlu’nun ölümüne ilişkin yürütülen soruşturma kapsamında tutuklandı.
Bolu Gündem Gazetesi İmtiyaz Sahibi ve Genel Yayın Yönetmeni Hüseyin Aykan, devletten kiralanan bir alanı işleten firmanın ziyaretçilerden tarifede belirtilen ücretin üzerinde para aldığı iddiasına ilişkin haberi nedeniyle tutuklandı.
Aydın Denge Gazetesi’nin sosyal medya hesabından Gülşen Erdoğan’ın vefatının “Erdoğan vefat etti” başlığıyla duyurulmasının ardından “halkı yanıltıcı bilgiyi alenen yayma” suçlamasıyla soruşturma başlatıldı. Gazetenin temsilcisi Emin Aydın, Sorumlu Yazı İşleri Müdürü Yeşim Ülker, muhabir İslam Keleş ve İrem Delice gözaltına alındı. Adli kontrolle serbest bırakılan gazetecilerden İrem Delice, savcılığın itirazı üzerine tutuklandı.
HABER VE PAYLAŞIMLARA SORUŞTURMA
Rapora göre İzmir Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Dilek Gappi, AKP ve MHP’li yöneticilerin İzmir’de gazetecilere yönelik tutumları hakkında yaptığı açıklama nedeniyle ifade verdi. Ertuğrul Özkök hakkında da katıldığı bir yayındaki söylemleri nedeniyle soruşturma başlatıldı.
Gazeteci İsmail Arı hakkında eski RTÜK Başkanı Ebubekir Şahin’e yönelik mesajı nedeniyle dava açılırken gazeteci Canan Coşkun ve belgeselci Kazım Kızıl hakkında Rabia Naz davası kapsamında yedi yıl sonra dava açıldı. Gazeteciler Ruşen Çakır, Yavuz Oğhan ve Şaban Sevinç ise İBB davasında hâkim karşısına çıkarıldı.
HABER TAKİBİNE GÖZALTI, SALDIRI VE ENGELLEME
Çakırözer’in raporunda, gazetecilerin haberleri ve sosyal medya paylaşımları nedeniyle gözaltına alındığı, haber takibi sırasında saldırıya uğradığı ve görevlerinin engellendiği olaylara da yer verildi.
BirGün muhabiri Sarya Toprak ve Alman ARD TV muhabiri Sener Azak, “Ailem Güvende” operasyonlarını protesto eden eylemleri takip ederken gözaltına alındı. Gazeteciler Mehmet Toprak, Halil Biter ve Kenan Bayık da Şanlıurfa’da meydana gelen depreme ilişkin sosyal medya paylaşımları nedeniyle gözaltına alındı.
24 TV kameramanı Fatih Coşkun, Silivri açıklarında batan Tuğberk İmamoğlu gemisindeki arama kurtarma çalışmalarını takip ederken saldırıya uğradı. AS TV muhabiri Oğuz Aksu ve kameramanının Bursa Büyükşehir Belediyesi Meclis toplantısını takip etmesi bir belediye çalışanı tarafından engellendi. Urfa’da haber takibi yapan üç kadın gazeteci de görevleri sırasında sözlü ve fiziki saldırıya maruz kaldı.
SANSÜRÜN YENİ ADRESİ: SOSYAL MEDYA VE HABER SİTELERİ
Raporda, “Ailem Güvende” operasyonları ve “fon vurgunu” sonrasında gazetecilerin, ekonomistlerin, hak savunucularının, akademisyenlerin ve yurttaşların sosyal medya hesapları ile basın kuruluşlarına ve haberlere yönelik erişim engellerinin arttığı belirtildi.
Yalnızca eylül ayında yaklaşık bin 350 sosyal medya hesabına erişim engeli getirildi. Türkiye’nin ve dünyanın en fazla takip edilen haber sitelerinden T24’e erişim tamamen engellendi. Evrensel, Kısa Dalga ve Mezopotamya haber internet sitesi ile X hesabına da erişim engeli getirildi.
Eylül ayında gazeteciler Alican Uludağ, Özlem Akarsu Çelik, Hilmi Hacaloğlu, Canan Kaya, Nasuh Bektaş, Fırat Fıstık, Sarya Toprak, Şirin Payzın, Furkan Karabay ve Ali Tarakçı’nın da aralarında bulunduğu çok sayıda gazetecinin sosyal medya hesapları erişime engellendi.
Ekonomi alanında yorum yapan ve aynı zamanda Cumhuriyet yazarı olan Veysel Ulusoy, Emre Şirin, İnan Mutlu ve Prof. Barış Övgün ile Umut-Sen’in kurucularından Başaran Aksu’nun X hesapları da erişim engeli getirilen hesaplar arasında yer aldı.
Uluslararası Af Örgütü, Hak İnisiyatifi, Barış Akademisyenleri, Kadın Koalisyonu, Türkiye Kadın Dernekleri Federasyonu, Aile Dayanışma Ağı, ALİKEV ve Türkiye Psikiyatri Derneği’nin de aralarında bulunduğu çok sayıda hak savunucusu derneğin ve meslek örgütünün hesaplarına da erişim engeli getirildi.
Erişim engellerini belgeleriyle raporlayan Prof. Dr. Yaman Akdeniz ile İfade Özgürlüğü Derneği, Engelli Web ve MLSA’nın sosyal medya hesapları da erişime engellendi.
FON KRİZİ VE ÇOK SAYIDA HABERE ERİŞİM ENGELİ
Raporda, ağustos ve eylül aylarında sosyal medya hesaplarına getirilen erişim engellerinin yanı sıra kamuoyunu yakından ilgilendiren onlarca haberin de erişime engellendiği belirtildi.
Erişime engellenen haberler arasında fon krizinde bazı yatırım ve portföy yönetim şirketleri ile bu şirketlerin yönetici ve ortaklarının kamuoyunca tanınan isimlerle bağlantılarına ilişkin haberler de yer aldı.
Raporda ayrıca “Şeytantepe” belgeseli, Özlem Çerçioğlu’nun ailesinin TOGG’la ticari ilişkisine dair haberler, eski TCMB Başkanı Hafize Gaye Erkan’ın komşularıyla yaşadığı sıkıntılara ilişkin haberler, Zülfikarlar Holding bünyesindeki şirketler ve yöneticilere ilişkin soruşturma, tutuklama ve konkordato haberleri, Rojin Kabaiş soruşturmasına ilişkin haberler ile eski Sağlık Bakanı ve Medipol Hastanesi’ne ilişkin dosya haberlerin de erişim engellerine konu olduğu kaydedildi.
